Franciszek Żwirko

Franciszek Żwirko

Franciszek Żwirko, porucznik pilot 1. pułku lotniczego, urodził się na Wileńszczyźnie, w Świecicach w roku 1895. Do szkół uczęszczał w Wilnie. Był jedna z najpopularniejszych postaci polskiego lotnictwa sportowego.

Żwirko pracował w nim jako organizator-instruktor i jako uczestnik licznych zawodów lotniczych, osiągając często pierwsze miejsca. Prawie we wszystkich zawodach towarzyszył mu inż. Stanisław Wigura, którego łączyły ze Żwirką serdeczne stosunki. Latali wyłącznie na samolotach RWD, których zalety Żwirko szczególnie cenił.

Por. Żwirko służył w wojsku od roku 1917. Podczas wojny powołany został do armii rosyjskiej, po utworzeniu korpusu polskiego w Rosji, wstępuje w szeregi armii polskiej, w której pozostaje aż do śmierci.

Szkołę pilotów ukończył w 1923 roku w Bydgoszczy. Wyższą szkołę pilotów w roku 1924 w Grudziądzu.

Prace w lotnictwie sportowym rozpoczyna jako oficer łącznikowy przy Aeroklubie Akademickim w Warszawie, zaskarbiając sobie ogólny szacunek i przywiązanie młodzieży akademickiej. Później pełni kolejno funkcje komendanta Centrum Wojskowego Przysposobienia Lotniczego w Łodzi i dowódcy eskadry pilotażu w Centrum Wyszkolenia Oficerów Lotnictwa w Dęblinie.

W roku 1929 odbywa wraz z inż. Wigurą piękny lot wokół Europy na samolocie RWD-2. Później, mając za towarzysza inż. Wigurę i latając na samolotach RWD, zdobywa pierwsze nagrody: w Lotach Południowo-Zachodniej Polski 1929 i 1930 roku, w III Krajowym Konkursie Samolotów Turystycznych w roku 1931.

W Challenge de Turisme International 1931 brał udział, lecz w wyniku defektu silnika musiał lądować w Hiszpanii nie ukończywszy rajdu.

W Challenge 1932, po zaciętej walce ze współzawodnikami niemieckimi zajmuje pierwsze miejsce, zdobywając dla Polski Puchar Międzynarodowy i zaszczyt organizowania następnych zawodów międzynarodowych.

Por. Żwirko zamierzał w roku 1932 zaatakować międzynarodowy rekord wysokości w kategorii samolotów lekkich, który przejściowo w roku 1929 należał do niego.

Dokonując lotów po kraju, oddawał nieocenione usługi lotnictwu sportowemu propagował je wśród najszerszych mas, dla których był symbolem zwycięsko rozwijającego się lotnictwa polskiego.

Niezwykle ujmujący skromnością, z jaką przyjął swe wielkie zwycięstwo w Challenge, oraz pogoda ducha i prostota - por. Żwirko podbijał serca Polaków, dla których śmierć jego pod Cierlickiem w Republice Czeskiej w 1932 roku urosła do miary straty narodowej.

koniec